Ἰωάννης Κανέλλος, καθηγητὴς Πανεπιστημίου
(TELECOM-Bretagne, Γαλλία, e-mail : ioannis.kanellos@telecom-bretagne.eu).

Ἰωάννης Κανέλλος, Δανιηλία μοναχή

(δημιουργία corpus, φωτογράφιση, ἐπεξεργασία, ἀρχειοθέτηση) : Μοναχὲς τοῦ Ἱεροῦ Κοινοβίου Εὐαγγελισμοῦ Ὁρμυλίας.

(σκηνοθεσία, ἐπεξεργασία εἰκόνων, μοντάζ, ἦχος) : Ἰωάννης Κανέλλος, Δανιηλία μοναχή.

(μελέτη εἰκόνων, βιβλιοθήκη) : Ἰωάννης Κανέλλος, Δανιηλία μοναχή.

Δανιηλία μοναχή, Κωνσταντῖνος Σ. Ἀνδρικόπουλος, Ἐλπίδα Μινοπούλου, Σοφία Σωτηροπούλου, Γεώργιος Καραγιάννης, Ἰωάννης Καραπαναγιώτης, Χρῆστος Σαλπιστής.

Δομὴ γνώσης (ὀντολογία) : Ἰωάννης Κανέλλος, Δανιηλία μοναχή.
Σχεδιασμός, ἀνάπτυξη : Κώστας Βαβλιάκης, Γεώργιος Καραγιάννης, Σοφία Σωτηροπούλου.
Εἰσαγωγὴ δεδομένων : Μοναχὲς τοῦ Ἱεροῦ Κοινοβίου Εὐαγγελισμοῦ Ὁρμυλίας.

Ἀνάπτυξη ἐφαρμογῆς : Trinity Systems.
Ἐπίβλεψη : Ἰωάννης Κανέλλος, Δανιηλία μοναχή, Γεώργιος Καραγιάννης.

Πρόγραμμα «ΑΚΜΩΝ» (2006-2008)
Κωδ. Έργου : 05 ΑΚΜΩΝ 83.
Γενικὴ Γραμματεία Ἔρευνας καὶ Τεχνολογίας (ΓΓΕΤ), 3ο ΚΠΣ.

Γεώργιος Καραγιάννης e-mail : g.karagiannis@artdiagnosis.gr

Ἵδρυμα «Ὁρμύλια» : 63071 Ὁρμύλια Χαλκιδικῆς,
   e-mail : ormylia@artdiagnosis.gr.
Ἐκδόσεις Ἴνδικτος : Καλλιδρομίου 64, 11473 Ἀθήνα,
   e-mail : indiktos@indiktos.gr.

Εἰσαγωγή
Arvo Pärt, Cantus In Memory Of Benjamin Britten, Staatsorchester Stuttgart. Διεύθυνση : Dennis Russell Davies, ECM, 1998.
Videos
Χορωδία «Οἱ Μαΐστορες τῆς Ψαλτικῆς Τέχνης». Χοράρχης : Γρηγόρης Στάθης.
Χορωδία τῆς Ἱερᾶς Μονῆς Σίμωνος Πέτρας, Ἅγιον Ὄρος.
Χορωδία τοῦ Ἱεροῦ Κοινοβίου Εὐαγγελισμοῦ τῆς Θεοτόκου, Ὁρμυλίας.

Ἱερὸ Κοινόβιο Εὐαγγελισμοῦ Ὁρμυλίας.
Ἱερὰ Μονὴ Σίμωνος Πέτρας Ἁγίου Ὄρους.
Ἱερὰ Μονὴ Σταυρονικήτα Ἁγίου Ὄρους.
Ἱερὰ Μονὴ Διονυσίου Ἁγίου Ὄρους.

Δημήτρης Οἰκονόμου, καθηγητὴς Πανεπιστημίου, Royal Holloway, University of London and Oxford.
Ἀλεξάνδρα Μιχάλη, φυσικὸς καὶ ζωγράφος.
Ἀθηνᾶ Ντούση, συντηρήτρια ἔργων τέχνης.

Ioannis Kanellos, Professor (TELECOM-Bretagne, France, e-mail:
ioannis.kanellos@telecom-bretagne.eu).

Ioannis Kanellos, Sister Daniilia

(corpus, photography, image processing, archiving) : Sisters of the Holy Convent of the Annunciation, Ormylia.

(direction, image processing, editing, sounds) : Ioannis Kanellos, Sister Daniilia.

(studies on icons, library) : Ioannis Kanellos, Sister Daniilia.

Sister Daniilia, Konstantinos S. Andrikopoulos, Elpida Minopoulou, Sophia Sotiropoulou, Georgios Karagiannis, Ioannis Karapanagiotis, Christos Salpistis.

Knowledge modelling (ontology) : Ioannis Kanellos, Sister Daniilia.
Design, development : Kostas Vavliakis, Georgios Karagiannis, Sophia Sotiropoulou.
Input : Sisters of the Holy Convent of the Annunciation, Ormylia.

Integration, development, maintenance : Trinity Systems.
Supervision : Ioannis Kanellos, Sister Daniilia, Georgios Karagiannis.

Project “AKMON” (2006-2008)
Project No: 05 AKMON 83.
General Secretariat for Research and Technology (GSRT), 3rd CSP.

Georgios Karagiannis, e-mail: g.karagiannis@artdiagnosis.gr

Ormylia Foundation : 63071 Ormylia Chalkidiki,
   e-mail: ormylia@artdiagnosis.gr.
Indiktos Publications : Kallidromiou 64, 11473 Athens,
   e-mail: indiktos@indiktos.gr.

Introduction
Arvo Pärt, Cantus In Memory Of Benjamin Britten, Staatsorchester Stuttgart. Direction : Dennis Russell Davies, ECM, 1998.
Videos
Choir of “The Maistores of the Art of Chant”. Choir Master : Gregorios Stathis.
Choir of the Holy Monastery of Simonos Petras, Mount Athos.
Choir of the Holy Convent of the Annunciation, Ormylia.

Holy Convent of the Annunciation, Ormylia.
Holy Monastery of Simonos Petras, Mount Athos.
Holy Monastery of Stavronikita, Mount Athos.
Holy Monastery of Dionysiou, Mount Athos.

Dimitri Conomos, Professor, Royal Holloway, University of London and Oxford.
Alexandra Michali, Physicist and Painter.
Athina Doussi, Restorer of works of art.

Ἡ ἔννοια τοῦ εἰκονικοῦ μουσείου (virtual museum) ἔχει πιὰ ἀρχίσει νὰ μπαίνει στὸ λεξιλόγιό μας. Παράγωγο κι αὐτὴ τῶν σύγχρονων ψηφιακῶν τεχνολογιῶν, παιδὶ ἴσως καλύτερα μιᾶς κοινωνίας ποὺ ἀναγνωρίζεται πιὰ ὡς κοινωνία τῆς ἐπικοινωνίας, τῆς πληροφορίας καὶ τῆς γνώσης, τὸ εἰκονικὸ μουσεῖο προσδιορίζει ἕνα σύνολο ἐφαρμογῶν ποὺ στοχεύουν νὰ μεταφέρουν, καμιὰ φορὰ μάλιστα καὶ νὰ ἐπεκτείνουν τὴν κλασικὴ ἔννοια τοῦ μουσείου στὴν διάσταση τοῦ παγκόσμιου ἱστοῦ (Web). Εὔκολα καταλαβαίνει κανεὶς τὸ ἐνδιαφέρον ἀλλὰ καὶ τὴν χρησιμότητα τέτοιων προσπαθειῶν : ἀνετότερη διοίκηση τοῦ χρόνου καὶ τοῦ χώρου, εὔκολη πρόσβαση σὲ ἐκθεσιακὲς συλλογές, ἐκδημοκρατισμὸς τῆς πολιτιστικῆς κληρονομιᾶς, προσαρμογὴ τοῦ ἐκτιθέμενου ὑλικοῦ σὲ διαφορετικὰ προφὶλ καὶ σκοποὺς ἐπίσκεψης, νέες μουσειακὲς ὑπηρεσίες κλπ. Καὶ βέβαια μιὰ νέα οἰκονομία βασισμένη στὰ διατιθέμενα περιεχόμενα.

Πράγματι, κάνοντας ἕναν περίπατο στὸ διαδίκτυο, βρίσκει κανεὶς κιόλας ἕνα σημαντικὸ ἀριθμὸ ἐφαρμογῶν ποὺ αὐτονομάζονται «εἰκονικὰ μουσεῖα». Γρήγορα καταλαβαίνει κανεὶς τὴν ἔκταση ποὺ πῆρε μιὰ τέτοια ἔννοια, μιὰ ποὺ τόσο οἱ στόχοι ὅσο καὶ ἡ σύλληψη τοῦ κάθε τέτοιου μουσείου ἐξυπηρετοῦν συγκεκριμένες λογικὲς ἤδη ὑπαρχόντων μουσειακῶν ἱδρυμάτων, χωρὶς νὰ ἀνταποκρίνονται πάντοτε σὲ ἕνα πρότυπο, ἕναν ὁρισμό, ἢ μία χάρτα ἀπαιτήσεων. Τὶς περισσότερες φορές, ἕνα εἰκονικὸ μουσεῖο εἶναι ἡ ἁπλὴ μεταφορὰ στὸ διαδίκτυο ἑνὸς μέρους ἀπὸ τοὺς θησαυροὺς ποὺ ἐκθέτει σὲ πραγματικὸ χῶρο καὶ χρόνο ἕνα τυπικὸ μουσεῖο. Σπάνια βρίσκει κανεὶς ἐναλλακτικὲς προτάσεις εἰκονικοῦ μουσείου.

Μιὰ τέτοια, ἐναλλακτικὴ πρόταση στοχεύει τὸ μουσεῖο ποὺ ἐπισκέπτεστε. Πρόκειται, ἀκριβῶς, γιὰ ἕνα θεματικὸ εἰκονικὸ μουσεῖο : «ἐκθέτει», μὲ ἄλλα λόγια, ἀντικείμενα ποὺ ἀναπτύσσουν ἕνα καὶ μόνο θέμα, συγκεκριμένα, τὸ θέμα τοῦ Εὐαγγελισμοῦ τῆς Θεοτόκου. Ἐξ οὗ καὶ ὁ τίτλος του. Μελετώντας γόνιμες μεταφορὲς μιᾶς τυπικῆς ἐπίσκεψης σὲ ἕνα πραγματικὸ μουσεῖο, τὸ εἰκονικὸ μουσεῖο «Ὁ Εὐαγγελισμὸς τῆς Θεοτόκου» προτείνει πολυεπίπεδα σενάρια προκειμένου νὰ γνωρίσει ὁ ἐπισκέπτης τὸ θέμα τοῦ Εὐαγγελισμοῦ ἔτσι ὅπως αὐτὸ ἐπεξεργάζεται καὶ ἀναπτύσσεται μέσα ἀπὸ τὴν βυζαντινὴ εἰκονογραφία. Τὸ ὑλικὸ ποὺ παραθέτει σὲ κάθε ἐπισκέπτη του, δὲν ἀνήκει σὲ κάποιο ἵδρυμα : προέρχεται ἀπὸ μιὰ συλλογὴ ἔργων ποὺ προέρχονται ἀπὸ διαφορετικοὺς τόπους καὶ ἱδρύματα, χωρὶς διάκριση σχολῶν, τεχνοτροπιῶν, τεχνικῶν καὶ τὰ τοιαῦτα. Ἐπιδίωξη μιᾶς τέτοιας προσπάθειας εἶναι νὰ βοηθήσει τὸν κάθε χρήστη νὰ ἐμβαθύνει στὸ νόημα ἑνὸς τέτοιου θέματος, ποὺ διατρέχει τοὺς αἰῶνες καὶ τοὺς πολιτισμούς, ἀπασχολώντας πάντοτε τὸν ἄνθρωπο καὶ τὴν σχέση του μὲ τὴν μοῖρα του.

Περιδιαβαίνοντας τὰ ἔργα ποὺ διαθέτει τὸ μουσεῖο « Ὁ Εὐαγγελισμὸς τῆς Θεοτόκου », ὁ ἐπισκέπτης μπορεῖ ἔτσι νὰ προσαρμόσει τὴν ἐπίσκεψή του κατὰ ἔργο ἢ σύνολο ἔργων σύμφωνα μὲ κάποια ἀπὸ αὐτὲς τὶς τοπικές, νὰ τὸ μελετήσει σὲ βάθος ἢ νὰ ἀρκεστεῖ σὲ κάποιες πληροφορίες, νὰ ἐντοπίσει τὸ ἐνδιαφέρον του σὲ συγκεκριμένες τοπικὲς κλπ. Τὸ μουσεῖο προσαρμόζεται καὶ σὲ διαφορετικὰ προφὶλ ἐπισκέπτου καὶ σὲ διαφορετικοὺς σκοποὺς ἐπίσκεψης. Ἂν καὶ ἡ ἑρμηνευτικὴ προσέγγιση ἀποτελεῖ τὸν τελικὸ σκοπὸ αὐτοῦ τοῦ μουσείου, μιὰ ποὺ ὅλα, σὲ μία γλῶσσα, προσφέρουν στὸ νόημα καὶ στὴν ἀνάδειξη τῆς σημασίας, τὸ μουσεῖο αὐτὸ δὲν ὑποχρεώνει τὸν ἐπισκέπτη : ἡ ὀργάνωσή του καὶ οἱ λειτουργίες πλοήγησης ποὺ παρέχει προτείνουν, δὲν ἀναγκάζουν. Τόσο ὁ ἐνδιαφερόμενος γιὰ τὰ τοπία τῆς ἱστορίας τῆς τέχνης ὅσο καὶ ὁ συντηρητὴς ἔργων τέχνης, τόσο ὁ ζωγράφος ὅσο καὶ ὁ θεολόγος θὰ βροῦν θέματα ἄξια τῆς προσοχῆς τους κατὰ τὸν τρόπο ποὺ ἀνταποκρίνεται στὶς πρακτικές τους.